Indorama Europoort

Indorama Europoort: de minuten tussen signaal en alarmering

Bij de azijnzuuremissie bij Indorama Europoort in oktober 2022 zat 36 minuten tussen het eerste signaal in de controlekamer en de melding aan de brandweer. De Onderzoeksraad voor Veiligheid onderzocht de technische oorzaak, niet de melding. Toch laat de tijdlijn zien waar bij elk procesincident winst te halen is: in de stap van een onverklaarde afwijking naar een alarmering.

Wat er gebeurde

Indorama produceert in de Rotterdamse Europoort grondstoffen voor kunststoffen en valt onder de Seveso-regels (voorheen BRZO). In de nacht van 12 oktober 2022 sloot tijdens onderhoud een afsluiter niet volledig, doordat vaste stof tussen de zitting en de plunjer zat. Er stroomde circa 19 ton slurry met ongeveer 11,8 ton azijnzuur uit, waarvan ongeveer 2,5 ton als dampwolk afdreef. Bij een bedrijf op circa twee kilometer afstand kregen twee mensen last van misselijkheid en hoofdpijn.

Wat de evaluatie vaststelt

De Onderzoeksraad publiceerde in juni 2024 het rapport Emissie azijnzuur, Indorama, 12 oktober 2022. De Raad richt zich op de technische oorzaak: een driewegafsluiter die niet betrouwbaar genoeg was als enige veiligstelling. De Raad trekt twee lessen voor de sector: plaats een extra barrière achter een enkelvoudige veiligstelling, en breng de risico’s van aangroei (scaling) in kaart.

De melding en bestrijding van het voorval vallen uitdrukkelijk buiten het onderzoek. De Raad doet dus geen uitspraak over de vraag of Indorama sneller had moeten alarmeren.

Lessen voor de respons

De volgende lessen zijn de interpretatie van OrcaGroup, op basis van de tijdlijn in het rapport. Ze zijn geen oordeel over het handelen van Indorama.

1. Een onverklaarde afwijking is al een signaal. Het niveau daalde om 00:50, de oorzaak werd pas om 01:10 buiten zichtbaar. Leg vooraf vast bij welke afwijkingen u direct een eerste groep alarmeert, ook als de oorzaak nog niet bekend is.
2. Alarmeer parallel, niet na elkaar. Brandweer, interne noodorganisatie, ploegleiding, omgevingsdienst en buren hebben elk andere informatie nodig. Een scenario dat hen tegelijk bereikt, met een eigen instructie per groep, scheelt minuten.
3. Denk aan de buren. De gezondheidsklachten ontstonden twee kilometer verderop, bij een ander bedrijf. Wie op een industrieterrein werkt, hoort in uw alarmeringsscenario.
4. Oefen ’s nachts. Dit incident begon om 00:50, met een nachtbezetting. Het intern noodplan moet volgens de regels elke drie jaar worden beproefd; oefen dan ook buiten kantoortijd.

Wat dit betekent voor Seveso-bedrijven

Seveso-bedrijven moeten een intern noodplan hebben dat minimaal elke drie jaar wordt beoordeeld en beproefd, en ongewone voorvallen meteen melden aan het bevoegd gezag. Die verplichtingen staan sinds 1 januari 2024 in het Besluit activiteiten leefomgeving, als opvolger van het BRZO 2015. Een noodplan op papier is een begin. De vraag is of u bij een afwijking in de nacht binnen enkele minuten de juiste mensen bereikt, binnen en buiten het hek.

Bedrijven in de industrie gebruiken iTelAlert om bedrijfshulpverlening, bedrijfsbrandweer en ploegleiding in één handeling te alarmeren, met een instructie per groep en zicht op wie heeft gereageerd.